zastava Severne Makedonije
Foto: Peščanik

Sukobi oko istorije i istorijskih simbola ponovo su važna politička tema u Jugoistočnoj Evropi. Poslednjih meseci vlada Republike Bugarske preti blokadom početka pregovora između Brisela i Skoplja, tražeći od Severne Makedonije da prihvati „istorijsku istinu“ da makedonski identitet i jezik imaju bugarske korene i da su makedonsku naciju stvorili Tito i Kominterna.

Polazeći od stavova izraženih u Deklaraciji „Odbranimo istoriju“ mi potpisnici ovog pisma izražavamo protest i osudu ovog slučaja istorijskog revizionizma i zloupotrebe istorije u političke svrhe. Smatramo da je takav pristup opasan ne samo za istoriju kao humanističku disciplinu, već i za demokratiju i prosperitet regiona, ali i same Evropske unije. Nametanje „istorijskih istina“ je neprihvatljivo i opasno. Stvaranje makedonske nacije se ne razlikuje od načina na koje su nastale sve druge nacije, a pravo na samoopredeljenje je osnovno ljudsko pravo.

Zato tražimo od istoričara u Severnoj Makedoniji i Bugarskoj, ali i u svim zemljama regiona, da budu profesionalni i da se suprotstave zloupotrebama svoje discipline. Od političara tražimo da vode odgovorne politike, da ne podržavaju istoričare koji potpiruju nacionalističke konflikte i da ne vrše pritiske koji dovode do falsifikovanja prošlosti. Od evropskih institucija i država tražimo da reaguju na zloupotrebe istorije, poštujući osnovne principe Evropske unije koji su ovih dana na Balkanu i u Evropi ugroženi, kao što su različitost, antifašizam i demokratija. Evropska unija je stvorena kao lek protiv loših iskustava iz prošlosti i zato ne dozvolimo da se iskrivljavanjem istorije uništavaju principi na kojim se temelji ideja o ujedinjenoj Evropi.

Mi, potpisnici ovog pisma dajemo podršku intelektualcima i istoričarima u Severnoj Makedoniji i Bugarskoj koji se otvoreno suprotstavljaju političkim pritiscima i bore za zaštitu svoje profesije i profesionalnih standarda. Samo solidarni možemo savladati ozbiljne prepreke koje stoje ispred nas!

18. novembar 2020.

Prof. dr Dubravka Stojanović, Univerzitet u Beogradu
Prof. dr Husnija Kamberović, Univerzitet u Sarajevu
Prof. dr Tvrtko Jakovima, Sveučilište u Zagrebu
Prof. dr Božo Repe, Univerzitet u Ljubljani
Doc. dr Adnan Prekić, Univerzitet Crne Gore
Dr Snježana Koren, Sveučilište u Zagrebu
Dr Milivoj Bešlin, Univerzitet u Beogradu
Prof. dr Damir Agičić, Sveučilište u Zagrebu
Doc. dr Branimir Janković, Sveučilište u Zagrebu
Prof. dr Momir Samardžić, Univerzitet u Novom Sadu
Dr Olga Manojlović Pintar, Institut za noviju istoriju Srbije, Beograd
Prof. dr Hrvoje Klasić, Sveučilište u Zagrebu
Prof. dr Radina Vučetić, Univerzitet u Beogradu
Dr Srđan Milošević, istoričar, Beograd
Dr Aleksandar R. Miletić, istoričar, Institut za noviju istoriju Srbije, Centar za istorijske studije i dijalog, Beograd
Veljko Stanić, istoričar, Beograd
Petar Žarković, istoričar, Beograd

Peščanik.net, 18.11.2020.

Srodni link: Vladimir Gligorov – Ucena